Thấy hiện tượng và nguyên lý cùng nhau
Trong đời sống, trước hết ta gặp những điều hiện ra trước mắt: lời nói, nét mặt, kết quả của sự việc và hoàn cảnh đang bày ra. Nhưng cái thấy được không phải là tất cả. Đằng sau bề mặt có nguyên lý và nhân duyên riêng, và đôi khi chính hiện tượng lại che khuất nguyên lý ấy.
Lời dạy nói rằng hiện tượng có thể bộc lộ nguyên lý, nhưng cũng có lúc che phủ nguyên lý. Nếu chỉ bám vào hiện tượng, ta đánh mất chiều sâu; nếu chỉ nói về nguyên lý mà quên thực tại, ta đánh mất đời sống đang hiện hữu. Tu tập là không dừng lại ở một phía.
Hôm nay, đừng vội kết luận chỉ từ điều nhìn thấy. Hãy nhìn sâu hơn và rộng hơn một chút, thấy cả bề mặt lẫn chiều sâu, cả hiện tượng lẫn nguyên lý.
Hiện tượng có thể bộc lộ nguyên lý, nhưng đôi khi cũng che khuất nguyên lý ấy. Vì vậy, đừng phán xét chỉ bằng điều thấy được, cũng đừng chỉ nói nguyên lý mà bỏ quên thực tại. Hôm nay, hãy quán sát hiện tượng và nguyên lý cùng nhau bằng trí tuệ.