ใจที่พิจารณาพื้นเดิมของความคิด
วันนี้พระอาจารย์อาศัยคำของท่านซอซัน สอนเรื่องการพิจารณาสภาวะของใจ ความคิดหนึ่งเกิดขึ้น ดับไป และบางครั้งก็มีสภาวะว่างมัวโดยไม่มีความคิดใดชัดเจน เรามักตามความเคลื่อนไหวเหล่านี้ของใจไป แล้วแบ่งว่าเป็นสุขหรือทุกข์ ดีหรือไม่ดี
แต่พระอาจารย์ชี้ว่า ความคิดที่เกิด ความคิดที่ไม่เกิด และการอยู่ในสภาวะมัว ล้วนเป็นการทำงานของใจ เมื่อถูกการทำงานเหล่านี้พาไป เราก็ยังแกว่งอยู่ในกรรมและความหลง สิ่งสำคัญจึงไม่ใช่การยึดสภาวะใดสภาวะหนึ่ง แต่คือการตรวจดูสภาวะนั้นให้ดีและรู้เท่าทัน
ความคิดเกิดขึ้นไม่จำเป็นต้องเลวร้าย และไม่มีความคิดก็ไม่ใช่ความตื่นรู้ทันที แม้ความยินดีเกิดขึ้น ความกังวลเกิดขึ้น หรือความมัวเข้ามา เราต้องมีกำลังที่จะมองมันโดยไม่ถือว่าเป็นตัวเรา
ดังที่ท่านซอซันกล่าว เหตุการณ์เช่นนี้ไม่ได้มีอยู่แต่เดิมในธรรมชาติเดิม หากไม่รู้พื้นของใจ การทำงานทุกอย่างก็เหมือนความหลงที่ดำเนินต่อไป แต่เมื่อพิจารณาพื้นเดิมของใจ เราจะเห็นความคิดและอารมณ์เป็นปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นและดับไปชั่วคราว
วันนี้ จงเฝ้าดูสิ่งที่เกิดขึ้นในใจอย่างเงียบๆ อย่ายึดสุข อย่าผลักไสความกังวล และอย่าจมในความมัว การส่องสติรู้ลงบนพื้นเดิมของใจคือการปฏิบัติของวันนี้
ความคิดหนึ่งเกิดขึ้นแล้วดับไป บางครั้งใจก็มัวว่างโดยไม่มีความคิดชัดเจน อย่าถูกสภาวะเหล่านี้พาไป แต่ให้ตรวจดูและรู้เท่าทัน สิ่งสำคัญกว่าตัวความคิดคือพื้นเดิมของใจที่ส่องเห็นความคิดนั้น