Laat aannames los en zie dingen zoals ze zijn

Zonder het echt te weten, verdeel je dingen vaak te makkelijk in goed en fout, op basis van een vage aanname. De leer van vandaag spreekt hierover aan de hand van een geleende zin: wanneer je oordeelt en tot een conclusie komt vanuit een onduidelijke, vage aanname, kan dat niet anders dan sterk afdwalen. Zelfs de argumenten die volhouden hoe de ene kant van de andere verschilt, ontstaan alleen omdat volledig ontwaken nog niet heeft plaatsgevonden.

De leer vergelijkt het moment waarop iets ontstaat met een golf. Zodra één golf opkomt, volgen daaruit talloze golven, en er wordt gezegd dat tienduizend golven eindeloos kunnen doorgaan. Zo ook: zodra één gedachte afdwaalt, blijft die zich daaraan verbinden, en wordt het moeilijk om eruit te komen.

De leer is onverbiddelijk. Er wordt gezegd dat er helemaal geen gedachte zou moeten opkomen, zelfs dat je niet zou moeten denken. En toch wordt ook gezegd dat een gedachte wel móet opkomen. Daarom word je gezegd haar af te snijden precies op het moment dat ze opkomt, en dat steeds weer te herhalen. Er wordt gezegd dat zelfs in de fijnste staat, als ook maar even de gedachte 'ik ben hier aangekomen' opkomt, het nog niet het ware is.

De leer gaat zelfs zo ver te zeggen dat je moet kijken zonder hebzucht, zonder onderscheidend denken, zonder gehechtheid, zonder enige gedachte. Ook als je niet meteen ontwaakt, is dit een tijd om te leren dat een oordeel dat je velt terwijl je vasthoudt aan gehechtheid in het dagelijks leven, niet anders kan dan afdwalen. Hier wordt die leer teruggebracht tot een maat die je vandaag één keer kunt proberen: merk het moment op waarop je iemand op basis van een aanname wilt beoordelen, en verbind die gedachte vanaf daar niet verder.