ดูจิตใจของคุณก่อนสภาพภายนอก
เมื่อเรามีชีวิตอยู่ เรามักจะมองออกไปข้างนอก เราเห็นสถานการณ์ของคนอื่น ความเปลี่ยนแปลงของโลก และสภาพต่อหน้าต่อตาเรา จิตใจของเราก็สั่นคลอนง่าย ๆ อย่างนี้และอย่างนั้น แต่ถ้าเราไล่ตามแต่สิ่งภายนอก เราก็จะพลาดสิ่งที่สำคัญที่สุด นั่นก็คือ จิตใจของเราเอง
มีคำสอนว่า “ถ้าเห็นธรรมอยู่นอกจิตใจ ย่อมวนเวียนอยู่กับความเกิดและความตาย เมื่อตื่นขึ้นเป็นจิตเดียว ความเกิดและความตายก็ตัดขาดไปเป็นนิตย์” นี่ไม่ได้หมายความว่าเราควรปฏิเสธที่จะเห็นโลก หมายความว่าเราควรก้าวออกจากชีวิตที่ถูกสภาวะภายนอกลากไป แบ่งแยก ยึดติด และมองให้ชัดเจนว่าจิตใจของเราเคลื่อนไหวอย่างไรก่อน
แม้จะอยู่ในโลกใบเดียวกัน ความทุกข์ก็อาจเจริญขึ้น หรือปัญญาก็อาจเจริญขึ้นได้ ขึ้นอยู่กับจิตที่เราเห็น สิ่งต่างๆ ภายนอกเราเกิดขึ้นอย่างแน่นอน แต่การยึดติดกับสิ่งเหล่านั้นและถูกสิ่งเหล่านั้นโยนทิ้งไปก็เป็นการทำงานของจิตใจของเราเองเช่นกัน ดังนั้นการฝึกฝนจึงไม่ได้เริ่มต้นจากการเปลี่ยนแปลงโลกก่อน แต่ด้วยการสังเกตและตั้งจิตใจของเราให้ตรง
เมื่อเราเห็นจิตใจของเราเองชัดเจน การเลือกปฏิบัติก็ค่อยๆ ลดลง ความเสน่หาและความผูกพันก็หมดสิ้นไป เมื่อนั้นเท่านั้นที่เราจะอยู่ในโลกที่มีจิตใจที่เป็นอิสระมากขึ้น โดยไม่ถูกลากไปรอบ ๆ ด้วยเงื่อนไขภายนอก
วันนี้ขอให้เราอย่าปล่อยใจไปแต่เรื่องภายนอกเท่านั้น ขอให้เราดูแลจิตใจของเราเองก่อน และใช้ชีวิตในแต่ละวันด้วยการตระหนักรู้ที่ชัดเจนมากกว่าการเลือกปฏิบัติ
เมื่อเราวางจิตไว้ที่สภาวะภายนอกเท่านั้น เราก็จะหวั่นไหวและถูกเลือกปฏิบัติได้ง่าย แต่เมื่อเราเห็นจิตของตนเองชัดเจน ความผูกพันก็ลดลง ชีวิตก็เบาลง วันนี้ขอให้เราดูจิตใจของเราก่อนก่อนจะมองออกไปข้างนอก