Günlük Rutin, Bilge ve Şefkatli Bir Hayatın Başlangıcı

Budist pratiğinde günlük rutin (ilgwa, 日課), kendin için belirlediğin ve her gün yerine getirdiğin pratik demektir. Adaklar sunup secde etmek, sutraları okumak, Seon meditasyonunda oturmak, kendi bedenine ve zihnine bakmak, hepsi günlük rutine dâhildir.

Ancak bir pratik yapanın günlük rutini yalnızca belirli saatlerde yaptığı pratik değildir. Sabah uyanmandan akşam uykuya dalmana kadar gündelik hayatta karşılaştığın her anı nasıl yaşadığındır da.

Budizmde ilil si hoil (日日是好日) diye bir söz vardır: "her gün iyi bir gün."

Her günün iyi bir gün olması, her gün yalnızca iyi şeyler olduğu ya da hiç zorluk bulunmadığı anlamına gelmez. Sevinçli günler de vardır, acılı günler de; işlerin istediğin gibi gittiği günler de vardır, gitmediği günler de. Hangi durumla karşılaşırsan karşılaş, önemli olan o durumun seni fazla sürüklemesine izin vermemen ve kendi zihnine doğru biçimde bakarak yaşamandır.

Geçmiş çoktan gitti, gelecek ise henüz gelmedi. Geçip gidene pişman olup gelmemiş olandan kaygılanırken, gerçekte yaşadığın şu anı kaçırmak kolaydır.

Gerçekten yaşayabileceğin tek zaman şu andır. Bu yüzden bu anı nasıl geçirdiğin önemlidir.

Bir anı iyi yaşadığında gün iyi olur; her günü iyi yaşadığında hafta iyi olur. Böylece bir ay, bir yıl, on yıl olur ve koca bir ömrü oluşturur.

Hayatın bu akışı yalnızca bu yaşamla sınırlı değildir. Yaşamdan yaşama süren koşulların ve karmanın bakışıyla da görülebilir. Şu an içinde doğurduğun zihin ve şu an yaptığın eylemler, gelecek yaşamı biçimlendiren önemli koşullar olur.

Bugün toplum, bilim ve teknolojideki ilerlemeyle geçmişe göre çok daha bol ve kolay hâle geldi. Ama rekabet de sertleşti; geleceğe dair kaygı ve ruhsal baskı da onunla birlikte büyüdü.

İnsanlar daha çok öğrenmek, daha çok sahip olmak, daha hızlı başarılı olmak için durmadan çabalar. Gelişmek için çabalamak önemlidir. Ama bu yolda kendini başkalarıyla kıyaslarsan, henüz başaramadıkların yüzünden kaygılanırsan ve zaten sahip olduklarınla doyum bulamazsan, hayat kaçınılmaz olarak daha da acılı olur.

Böyle bir çağ ne kadar ağırsa, Budist pratiği o kadar anlamlı olur.

Pratik, gerçeklikten çıkıp özel bir dünya aramak değildir. Tam yaşadığın yerde kendi zihnine bakmak, yapılması gerekeni içtenlikle yapmak ve açgözlülüğün, öfkenin ve cehaletin seni savurmasına izin vermemeye çaba göstermektir.

Günlük rutinine iyi bakmak, çok iş bitirmekle ya da planladığın her şeyi tamamlamakla sınırlı kalmaz. Çalışırken içtenlikle çalışmak, insanlarla karşılaştığında onlara sıcak davranmak, zor durumlarda bilgece karar vermek ve zihninde ıstıraplar belirdiğinde bunu fark etmek demektir.

Bazen hata yapacak ve başarısız olacaksın. O zaman bile kendine dönüp bakabilir ve yeniden doğru yöne ilerleyebilirsen, o gün de değerli bir pratik zamanı olur.

Bilgelik, kendi zihnine ve hayatına doğru biçimde bakmaktan büyür. Şefkat ise bu bilgeliğe dayanarak kendine ve başkalarına sıcak davranmakla uygulanır.

Her anda kendi zihnine bakar ve günlük rutinine değer verirsen, şiddetli rekabetin ve kaygının ortasında bile biraz daha huzurlu ve bilge yaşayabilirsin.

Günler birikip koca bir ömür olur; her anın zihni ve eylemleri birikip hayatını oluşturur.

Bu yüzden yalnızca uzak gelecekteki mutluluğu bekleme; bugünü iyi yaşa.

Dün çoktan gitti, yarın henüz gelmedi. Tam bu anı bilgece ve şefkatle yaşamak pratiğin ta kendisidir ve her günün iyi bir gün olmasının gerçek anlamıdır.