Ο καθαρός νους είναι σαν κενός χώρος

Όταν κοιτάμε τον κενό χώρο, φαίνονται πολλές εμφανίσεις. Βλέπουμε καθαρό ουρανό, σύννεφα και ομίχλη. Μερικές φορές φαίνεται σκούρο, και μερικές φορές φαίνεται βαμμένο κόκκινο. Αλλά αυτά τα χρώματα και τα σχήματα δεν είναι ο ίδιος ο κενός χώρος.

Ο κενός χώρος χωράει όλες αυτές τις εμφανίσεις, αλλά δεν λερώνεται από αυτές. Ο κενός χώρος δεν γίνεται συννεφιασμένος επειδή μαζεύονται σύννεφα και δεν εμφανίζεται πρόσφατα επειδή καθαρίζει η ομίχλη. Ο κενός χώρος είναι απλώς κενός χώρος.

Το αρχικό μας μυαλό είναι το ίδιο. Οι σκέψεις προκύπτουν, τα συναισθήματα περνούν και εμφανίζονται διακρίσεις συμπάθειας και αντιπάθειας, αλλά αυτά δεν είναι ο ίδιος ο αρχικός νους. Βλέποντας τις πολλές συνθήκες και λειτουργίες που εμφανίζονται στο μυαλό, τις αντιλαμβανόμαστε ως «εγώ», αλλά η αρχική θέση του καθαρού νου είναι πολύ ευρύτερη και πιο ήσυχη από αυτό.

Τα ονόματα και η γλώσσα είναι τα ίδια. Εξηγούμε τα πράγματα με λέξεις, τους δίνουμε ονόματα και μελετάμε ακούγοντας ομιλίες του Ντάρμα. Αλλά οι λέξεις και τα ονόματα είναι μόνο επιδέξια μέσα που δείχνουν την αλήθεια. δεν ξυπνούν οι ίδιοι. Ακριβώς όπως ο κενός χώρος δεν μπορεί να περιοριστεί πλήρως με λέξεις, έτσι και ο κόσμος της αφύπνισης δεν μπορεί να αποκαλυφθεί πλήρως μόνο με τη γλώσσα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι τα λόγια και οι συνομιλίες του Ντάρμα είναι περιττά. Η διδασκαλία του Βούδα μεταδίδεται μέσω της γλώσσας, αλλά το νόημά της ξεπερνά τη γλώσσα. Όταν ένα δάχτυλο δείχνει το φεγγάρι, δεν πρέπει να κοιτάμε μόνο το δάχτυλο αλλά να βλέπουμε το φεγγάρι. Με τον ίδιο τρόπο, όταν ακούμε μια ομιλία του Ντάρμα, δεν πρέπει να μένουμε μόνο στις λέξεις, αλλά να βλέπουμε τη θέση στο μυαλό προς την οποία δείχνουν οι λέξεις.

Οι σκέψεις και τα συναισθήματα έρχονται και φεύγουν σαν σύννεφα. Διακρίσεις και ονόματα προκύπτουν και εξαφανίζονται σαν ομίχλη. Αλλά το αρχικό μυαλό που φωτίζει όλα αυτά είναι ευρύ και αγνό σαν κενός χώρος.

Σήμερα, μακάρι να μην μας πιάσουν οι σκέψεις και τα συναισθήματα που προκύπτουν, να μη μείνουμε μόνο σε ονόματα και λέξεις και να περάσουμε τη μέρα κοιτάζοντας το αρχικό μυαλό, πλατύ και αγνό σαν κενός χώρος.